(ont)Spanning - Stress

detail-img

(ont)Spanning - Stress

In staat zijn om aan te voelen waar spanning, fysiek en mentaal, nodig is of losgelaten kan worden. Is een must binnen elke vorm van conflicthantering.

Het leven van de oermens was gevaarlijk. Wilde dieren, natuurrampen en ‘onvriendelijke’ mede oermensen. De acute bedreigingen waren talrijk. Dus ontwikkelden we een lichaam dat op een adequate manier reageert als we in gevaar (lees; stress) zijn. Er zijn dan, primair, een paar reacties; vechten, vluchten of bevriezen. Een hoofddoel van Systema is om de stress te voorkomen, te controleren en te herstellen om zo te kunnen blijven functioneren als nodig is binnen de betreffende situatie. Mooi geformuleerd, maar nu de praktijk. In mijn trainingen geef ik altijd aan dat vluchten, indien mogelijk, een prima oplossing is. Als dat maar niet betekend dat je dierbaren achterlaat en wegloopt zonder overzicht te houden en te kijken wat er achter je gebeurt. Bevriezen moeten we absoluut zien te voorkomen en heel snel herstellen mocht het je wel overkomen; je geeft je anders over aan de situatie en de agressor (in geval van een agressieve aanvaller) en hebt zelf geen inbreng meer in de voortgang. Vechten zet ik liever om in ‘handelen’; daar kan vechten dus een deel van zijn, en ja, binnen de krijgskunst trainen we daar veel op. Het scala is echter veel breder; van hulp verlenen, dekking zoeken, verbaal oplossend, de-escalerend dus, tot het daadwerkelijk fysiek optreden met al haar gradaties; ideaal zal zijn dat jij altijd bewust de keuze kunt maken tussen welke tactieken, principes en technieken je inzet om een verantwoord doel te bereiken, binnen de op dat moment zich voordoende situatie (denk aan wettelijke regels en fatsoen).

Een conflict is meestal een situatie waarin chaos heerst, onoverzichtelijkheid vanwege spanning, angst, geweld, pijn, hectische bewegingen, harde muziek, schreeuwende mensen etc. Het doel van de trainingen van Systema zijn gelegen in het controleren van deze chaos. Vanuit die controle leer je omgaan met wat zich afspeelt en kun je terugvallen op een aantal aangeleerde principes en aangewakkerde instincten. Zonder daarbij de illusie te hebben dat je elke situatie naar je eigen hand kunt zetten. Niets is zo onvoorspelbaar als een agressieveling. Het enige constante in een gevecht is de verandering; verandering van richting, aanvallen, balans, wapens, omgeving, lichtval, snelheid, kracht, tactiek, voetenwerk, emoties, angst, pijn……..Technieken zijn dan uiteraard belangrijk maar veel meer het onder controle krijgen van deze elementen zal als in een trechter samen moeten komen in een conflict. Een groot gevaar van veel vechtsporten en krijgskunsten is dat ze te veel gefixeerd zijn met lichaam en geest op een (1) techniek. Niet de techniek is echter belangrijk, maar veel meer het creëren van een gelegenheid hoe deze toe te passen.

Een belangrijke tip, ook binnen je Systema ontwikkeling is dat je plezier moet hebben in wat je doet. De funfactor! Ook al ben je bezig met een onderdeel (deeltaak) dat je even niet zo ligt …. Kijk dan als vanuit een parachute visie naar wat je wilt bereiken. Als je weet dat het je een goed gevoel geeft om te gaan wandelen, een goede film te kijken, lekker (en gezond ….!) te eten, doe het dan ook. Geniet er van. Benoem ook gerust op het moment dat je het doet dat het fijn is. Met degenen waarmee je samen bent, en anders gewoon aan jezelf. Plezier hebben wil niet zeggen dat je alsmaar (gemaakt) hoeft te lachen. Hoe lekker voelt een zonnestraal op je gezicht. De smaak van een vers stuk fruit. Hoe fijn is het als een beweging goed gaat tijdens de training. Realiseer je dat en sta er even bij stil. Dan waarschijnlijk weer door, niets komt aanwaaien, ook helemaal niets mis mee.

Belangrijk, zo niet cruciaal, is wel dat je wat je aangegaan bent ook gaat volhouden. Het hebben van een voornemen is mooi. Het omzetten naar actie is lastig. Het volhouden daarvan is zelfs moeilijk te noemen. Een probleem daarbij is dat we ons vaak te veel focussen op te veel veranderingen tegelijk. Een of twee voornemens tegelijk. Zo raak je niet overdonderd en krijg je minder snel het gevoel dat iets moet. Geef jezelf tussentijds een beloning als het een lange termijndoel betreft, dan blijf je beter gemotiveerd.

" Pain is weakness leaving the body"